–श्रीमन्ननारायण
महान प्रेरक एवं आध्यात्मिक महापुरुष स्वामी विवेकानन्दको ३९ वर्षकै अल्पायुमा निधन भएको थियो । तर महापुरुषहरुको जीवनकाल तिनको महान कर्म र योगदानका कारण हजारौं वर्षसम्म स्मरणीय एवं प्रार्थनीय हुन जान्छ । पीडा, कष्ट एवं अभावग्रस्त जीवनयात्रामा पनि उनले सनातन धर्म एवं भारतवर्षको निम्ति ठूलो योगदान दिएर गएका छन् ।
मनुष्यको निम्ति असम्भव केही पनि होइन । तर हामीले आपूmलाई अथवा अन्य कसैलाई पनि कहिल्यै कमजोर ठान्नु हु“दैन । आज पूरै विश्वमा सबैभन्दा बढी प्रेरणा अथवा मोटिभेसनको कुरा गरिन्छ । जीवनको अर्थ खोजिन्छ । प्रविधि विस्तारको यस युगमा व्यक्ति आपूmलाई एक्लो महसुस गरिरहेका हुन्छन् । शायद त्यही भएर होला व्यक्ति निराश एवं विचलित पनि हु“दै गएका छन् ।
वर्तमानको आधुनिक एवं व्यस्त युगमा पनि स्वामी विवेकानन्दको विचारलाई हामीले आत्मसात गर्ने हो भने हाम्रो जीवनयात्रा अझ बढी सहज, सरल एवं सुविधाजनक हुन जानेछ । नया“ पुस्तामा नैराश्यता बढेको छ । तीब्र प्रतिस्पर्धामा आप्mनो स्थानलाई खोज्नु अथवा सुरक्षित राख्नु व्यक्तिको एकमात्र लक्ष्य हुन गएको छ । अपेक्षित सफलता हासिल नभएपछि व्यक्ति बिचलित भई आत्महत्या गर्ने अवस्थामा समेत पुग्दछ ।
व्यक्तिको यस दुःख र पीडाबाट लाभ उठाउन पनि वर्तमानको आर्थिक युगले नया“–नया“ जुक्ति निकालेको छ । निराश व्यक्तिलाई उत्साही बनाउन हजारौं प्रेरक व्यक्तिहरु चर्चामा आउने गरेका छन् । मोटिभेटरहरुको कारोबार पनि पल्लवित र पुष्पित हुन थालेको छ । मोटिभेसनको निम्ति खोलिएका उद्योगहरुको आर्थिक कारोबार पनि खर्बौ डलरसम्मको हुन गएको छ । केही राम्रा मोटिभेटरहरु पनि छन् तर सनातन हिन्दू धर्ममाथि विश्वास गर्नेहरुले आप्mना महापुरुषहरुको जीवनगाथालाई अध्ययन र स्मरण गर्ने हो भने हामीले अन्त जानै पर्दैन । प्रेरणा हासिल गर्नको निम्ति तथा नया“ सड्ढल्प लिनका निम्ति कुनै ठूलो ‘प्रेरणा बजार’ अथवा ‘मोटिभेसन इन्डस्ट्रिज’ मा जानुपर्ने छैन ।
स्वामी विवेकानन्द ३९ वर्षसम्म मात्रै बा“चे तर हजारौं वर्षको निम्ति काम गरेर गएका छन् । उनको जीवनयात्रालाई नजिकबाट नियालेर हेर्ने हो भने अनेकौं अप्ठ्यारा, सड्ढट, अभाव एवं कष्टमा उनलाई बा“च्नुपरेको थियो तर पनि उनले धैर्य एवं साहसलाई गुमाएनन्, बिचलित भएनन् । उनी बा“चुञ्जेलसम्म यस्ता अनेकौं चुनौती एवं कष्टहरुको सामना गर्दै सनातन धर्म एवं भारत वर्षलाई धेरैथोक दिएर गएका छन् ।
विश्व र समाजलाई उनले धेरै थोक दिएर गएका छन् । अमेरिकाको बोस्टनस्थित ट्वान्टीएथ सेन्चुरी क्लबमा उनले दिएका भाषण, जुन वेदान्त दर्शनमा आधारित थियो पूरै विश्व जगतलाई हाम्रो सनातन धर्म एवं जीवनपद्धतिबाट अवगत गराएको थियो । हामीले सामाजिक एवं निजी जीवनमा भोगिराखेका चुनौतीहरु स्वामी विवेकानन्दले भोगेका चुनौतीको तुलनामा केही पनि छैन । उनको शरीरलाई ‘व्याधि मन्दिरम’ पनि भनिन्छ । उनले बा“चुञ्जेलसम्म रोगहरुस“ग मुकाबिला गर्दै रहनुप¥यो । दुईवटा रोग उनले पुर्खाबाट विरासत (उत्तराधिकार)मा पाएका थिए, पहिलो मधुमेह र दोस्रो मुटुरोग । अचानक बुबाको निधनपश्चात् सधैं नै जोडले उनको टाउको दुख्ने गर्दथ्यो । त्यसबाट मुक्ति पाउन उनी कपूर सु“घ्ने गर्दथे ।
तपाईको प्रतिक्रिया