संकटमा मात्र महन्थलाई सम्झिने उपेन्द्र मधेशमा यसरी एक्लिए

जब जब पार्टीमा संकट आउछन्, त्यसबेला जनता समाजवादी पार्टी नेपालका अध्यक्ष उपेन्द्र यादवले सम्झिने एक मात्र व्यक्ति हुनुहुन्छ महन्थ ठाकुर । लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीका अध्यक्ष महन्थ ठाकुरप्रति जसपा नेपालका अध्यक्ष उपेन्द्र यादवको राम्रो धारणा छैन । आफ्नो पार्टीको दस्तावेजदेखि लिएर हरेक ठाउँमा महन्थ ठाकुरको पार्टीलाई कमजोर बनाउने र पार्टी तल्लो देखाउने काम जसपा नेपालका अध्यक्ष उपेन्द्र यादवले गर्नुभएको छ । लोसपालाई कमजोर बनाउन कुनै कसर बाँकी राख्नुभएको छैन ।

दोस्रो चरणको आन्दोलन गर्न
जसपा नेपाल मधेशी जनअधिकार फोरम नेपालको रुपमा हुँदादेखि नै पटक पटक महन्थ ठाकुरको सहयोग लिनु भएको छ उहाँले । मधेशी जनअधिकार फोरम नेपालले मधेशमा आन्दोलन सुरु गरेको थियो । पहिलो चरणको आन्दोलन गरेपछि सरकारसँग २२ बुँदे सम्झौता भएको थियो । सो सम्झौतापछि तत्कालिन फोरम विभाजन भएको थियो । त्यसपछि त्यो आन्दोलन अगाडि बढी रहेको थिएन ।

त्यतिबेलासम्म महन्थ ठाकुरको नेतृत्वमा तराई मधेश लोकतान्त्रिक पार्टी गठन भइसकेको थियो । भारतले त्यो पार्टी आफ्नो पार्टीको विरुद्धमा गठन गर्न लगाएको आरोप उपेन्द्र यादव र उहाँका साथमा रहेका अन्य नेताहरुले लगाउनु भएको थियो । त्यो आरोप हालसम्म पनि लगाइ रहनु हुन्छ उहाँ र उहाँका नेताहरुले । यस्तो आरोप लगाउने उपेन्द्र यादवले आन्दोलनलाई अगाडि बढाउन नसकेपछि तत्कालिन तमलोपाका अध्यक्ष महन्थ ठाकुरको साथ खोज्नु भएको थियो ।

त्यतिबेला नेपाल सद्भावना पार्टीबाट अलग भएर राजेन्द्र महतोले पनि सद्भावना पार्टी गठन गरिसक्नु भएको थियो । उपेन्द्र यादवले महन्थ ठाकुरसँग कुरा गरिसकेपछि त्यसमा राजेन्द्र महतोलाई पनि मिसाउनु भएको थियो । त्यसपछि तीन दलको मधेशी मोर्चा बनेको थियो । तीन दलले पुनः दोस्रो चरणको आन्दोलन गरेका थिए । २०६४ फागुन १६ गते सरकार र संयुक्त लोकतान्त्रिक मधेशी मोर्चाको बिचमा आठ बुँदे सम्झौता भएको थियो ।

सम्झौता भएपछि पनि मधेशी मोर्चालाई एक साथ लग्नुपर्ने भनि सहमति भएको थियो । संविधानसभाको चुनावमा समेत सहकार्य गर्ने सहमति भएको थियो । तर उपेन्द्र यादव छुट्टै एक्लै चुनावमा भाग लिनुभयो । मधेशमा सबभन्दा ठूलो पार्टी बनाउनुभयो । तमलोपा र सद्भावना पार्टी पनि अलिअलि सीट लिएर संविधानसभामा आए । त्यसपछि पनि मधेशी मोर्चालाई सक्रिय गर्ने प्रयास भयो । तर उपेन्द्र यादव अलगथलग बस्नु थाल्नुभयो । उहाँको पार्टी ठूलो भएपछि उहाँमा अंहकार भएको थियो भनि टिप्पणी हुने गरेको थियो ।

मधेशी मोर्चा सक्रिय भएपनि उपेन्द्र यादव लामोसमय टिक्नु हुन्थेन । कुनै न कुनै बहानामा मोर्चा छाडेर हिड्नु हुन्थ्यो । मधेशवादी दलहरु पटक पटक सरकारमा गए तर उपेन्द्र यादव महन्थ ठाकुर, राजेन्द्र महतोलगायत अन्य मधेशवादी दल सहभागी भएको कुनै पनि सरकारमा आफ्नो पार्टीलाई सहभागी गराउनु भएको थिएन । उपेन्द्र यादवले आफ्नो दललाई सबभन्दा ठूलो शक्तिशाली मान्नुहुन्थ्यो र अरुलाई भाव दिनुहुन्थेन ।

गच्छदार र गुप्ताले छाडेपछि
तर जब उपेन्द्र यादवको पार्टी फोरम दुई पटक (विजयकुमार गच्छार र जेपी गुप्ताले अलग अलग विभाजन गर्नुभएको थियो) विभाजन भएर कमजोर भयो । त्यसपछि उपेन्द्र यादवले पार्टी एकताकै लागि महन्थ ठाकुरसमक्ष प्रस्ताव गर्नुभएको थियो । उपेन्द्र यादव र महन्थ ठाकुरबिच मात्रै किन राजेन्द्र महतोलाई पनि साथ लिनुपर्छ भनि तीनटै दलबिच एकताका लागि प्रयास भयो । एकता बारे छलफल गर्नका लागि दलहरुो बिचमा कार्यदल बन्यो । त्यो कार्यदलले पटक पटक छलफल गर्यो ।

राजनीतिक दस्तावेज, पार्टीको झण्डा, चुनाव चिन्ह, पार्टीको नाम लगायत धेरै कुरामा सहमति भएको थियो तर नेतृत्वमा कुरा नमिल्दा एकताको प्रकृया भाँडिएको थियो । यद्यपी मधेशी मोर्चा कायमै थियो ।

२०७० सालको दोस्रो संविधान सभा चुनावमा भाग नलिने सहमति मधेशवादी दलको बिचमा भएको थियो । मधेशी मोर्चाको माग पुरा नभएसम्म चुनावमा भाग नलिने सहमति भएको थियो । अन्य मधेशवादी दलहरु त्यो सहमतिमा अडिग थिए तर उपेन्द्र यादव भित्रभित्रै चुनावको तयारीमा लागि सक्नुभएको थियो । अन्ततः सबै मधेशवादी दल चुनावमा भाग लिए । कुनै दलको बिचमा गठबन्धन हुनसकेन । चुनावमा मधेशी मोर्चा पनि एकीकृत रहन सकेन ।

त्यसको नतिजा भयो । उपेन्द्र यादव नेतृत्वको फोरमसहित महन्थ ठाकुर, राजेन्द्र महतो, राजकिशोर यादव, अनिल झा, शरतसिंह भण्डारीको दल कमजोर भए । त्यसपछि बल्ल ती दलहरुको आँखा खुलेको थियो । पुनः मधेशी मोर्चालाई बित्याउने सहमति भयो । तर त्यो सहमति धेरै दिन चलेन । उपेन्द्र यादवले आन्दोलनका लागि छुट्टै गठबन्धन बनाउनुभयो । सो गठबन्धनमा सरिता गिरी, प्रभु साहलगायत नेताहरु पनि सहभागि हुनुहुन्थ्यो ।

गठबन्धनमा महन्थको साथ
तर गठबन्धनले गति नलिएपछि उपेन्द्र यादवले महन्थ ठाकुरलगायत अन्य दललाई पनि त्यसमा सहभागी गराउनुभयो । अर्थात त्यो गठबन्धनमा मधेशी मोर्चा पनि सहभागि भयो । तर त्यो गठबन्धनमा महन्थ ठाकुर र उपेन्द्र यादवको बिचमा कहिले तालमेल मिलेन । उपेन्द्र यादवले आफ्नो तरिकाले आन्दोलनलाई अगाडि बढाउन चाहनु हुन्थ्यो जुन कुरा महन्थ ठाकुरलाई मन पर्दैन्थ्यो ।

पछि मधेशी मोर्चा गठबन्धनबाट उपेन्द्र यादव अलग हुनुभयो । उपेन्द्र यादवले आफ्नो गठबन्धन लिएर काठमाडौ केन्द्रीत आन्दोलन सुरु गर्नुभयो । त्यो गठबन्धनमा उपेन्द्र यादवले आदिवासी जनजाति नेतृत्वका संगठन तथा पार्टीलाई राख्नुभएको थियो । महन्थ ठाुकरले मधेशी मोर्चालाई लिएर छुट्टै संघर्ष गरिरहनु भएको थियो भने उपेन्द्र यादवले गठबन्धनलाई लिएर । त्यो आन्दोलन थियो संविधानसभाबाट बनिरहेको संविधानमा मधेशको अधिकार र पहिचान उल्लेख गराउनु ।

१६ बुँदे सम्झौतापछि
आन्दोलन चलिरहेकै बेला तीन दल (माआवादी, एमाले, काँग्रेस)को बिचमा १६ बुँदे सम्झौता भयो । त्यसलाई विजयकुमार गच्छदारले मधेशी मोर्चा छाडेर साथ दिनुभएको थियो । गच्छदार तीन दलसँग मिलेर १६ बुँदे सम्झौतामा सहमति जनाएपछि उपेन्द्र यादव पुनः महन्थ ठाकुर नेतृत्वको मधेशी मोर्चामा सहभागि हुनुभएको थियो ।
त्यसपछि मधेशी मोर्चाले तेस्रो चरणको मधेश आन्दोलनको घोषणा गरेको थियो । मधेशी मोर्चाबाट आन्दोलन चलिरहकै बेला तीन दलले संविधान निर्माण गरेर घोषणा पनि गर्यो । त्यसपछि मधेशमा आन्दोलन झन चर्कियो ।

नाकाबन्दीसम्मको अवस्था सृजना भयो । मधेशी मोर्चामा रहेका दलहरुले नाका बाँडफाँड गर्नुभयो । उपेन्द्र यादवको भागमा जोगवनी पर्यो भने राजेन्द्र महतोको भागमा रक्सौल पर्यो । महन्थ ठाकुरको भागमा कपिलवस्तुतिरको नाका पर्यो ।

सबै नेताहरु आआफ्नो नाकामा तैनाथ हुनुभयो । तर सबभन्दा कमजोर उपेन्द्र यादवको नाका नै थियो । त्यो देखेर राजेन्द्र महतो रक्सौलबाट जोगवनी नाका पुग्नुभएको थियो । राजेन्द्र महतो त्यहाँ पुगेपछि उपेन्द्र यादवका नेता तथा कार्यकर्ताले नाका छाडेका थिए । त्यही मौकामा त्यहाँका प्रहरीले राजेन्द्र महतोलाई घेरा हालेर कुटपिट गरेको थियो । राजेन्द्र महतो उपचारका लागि भारतको दिल्ली जानुभयो । त्यसपछि विस्तारै आन्दोलन कमजोर हुँदै गयो । मधेशी मोर्चामा आन्तरिक द्वन्द सुरु भएपछि त्यो नाकाबन्दी त्यतिकै तुहिएको थियो । तर संविधान संशोधनका लागि आन्दोलन गर्ने भनि पुनः मधेसी मोर्चालाई सक्रिय बनाइएको थियो ।

छ दलबिच एकता
संविधान संशोधन नभएसम्म चुनावमा भाग नलिने मधेशी मोर्चामा एउटा सहमति थियो । मधेशी मोर्चाबाट संघर्ष जारी थियो । त्यही बिचमा २०७४ बैशाख ७ गते महन्थ ठाकुर, शरतसिंह भण्डारी, अनिलकुमार झा, राजेन्द्र महतो, महेन्द्रराय यादव र राजकिशोर यादवको बिचमा एकता भयो र बन्यो राजपा नेपाल । सो एकीकरणमा सहभागी हुन उपेन्द्र यादवलाई पनि भनिएको थियो । तर उहाँले तपाईहरु गर्दै गर्नु म पछि आउछु भन्नुभएको थियो । तर उहाँ जानुभएन । उहाँ त्यसअघि नै अशोक राइ नेतृत्वको संघीय समाजवादी पार्टीसँग एकीकरण गर्नुभएको थियो र संघीय समाजवादी फोरम नेपाल बनाइसक्नु भएको थियो ।

मधेशी मोर्चा कायम रह्यो । त्यसैबाट आन्दोलन गर्ने काम भइरहेको थियो । संविधान संशोधन नभएसम्म २०७४ को आम चुनावमा भाग नलिने सहमति थियो । तर उपेन्द्र यादवले भित्रभित्रै चुनावको तयारीमा लागि सक्नुभएको थियो । महन्थ ठाकुरले उपेन्द्र यादवमाथि विश्वास गरेर बस्नुभएको थियो । भित्रभित्र उपेन्द्र यादवको तयारी तिब्र थियो । उपेन्द्र यादव चुनावमा जाने भयो । तर महन्थ ठाकुरको कुनै तयारी थिएन पहिलो चरणको चुनावमा उहाँको पार्टीले भाग नै लिन पाएन । त्यही कारणले मधेश प्रदेशको चुनाव केही ढिलो भयो । त्यसमा मात्र महन्थ ठाकुरको पार्टी राजपाले भाग लिन पाएको थियो ।

चुनावपछि कुनै दलको अवस्था सन्तोषजनक थिएन । उपेन्द्र यादवले आफ्नो पार्टी राष्ट्रिय पार्टी हो राम्रै सीट आउला भनि सोचेर बस्नुभएको थियो । तर सोचे जस्तो सीट आएको थिएन । त्यसले गर्दा उहाँ निराश हुनुभएको थियो । महन्थ ठाकुरको पार्टीभन्दा उपेन्द्र यादव नेतृत्वको पार्टी ठूलो त्यो अनुपातमा सीट ल्याउन सकेन जसले पार्टी कार्यकर्तामा पनि एउटा ठूलो निराशा उत्पन्न भएको थियो ।

त्यसपछि उपेन्द्र यादवले महन्थ ठाकुरको पार्टीसँग एकताका लागि हात अगाडि बढाउनुभएको थियो । सुरुमा उपेन्द्र यादवले चिठी लेखेर नै पार्टी एकताका लागि आह्वान गर्नुभएको थियो । त्यसको जवाफ महन्थ ठाकुरले चिठी लेखेर नै दिनुभएको थियो । त्यो बिचमा पटक पटक चिठी अदान प्रदान भएको थियो । तर वार्ताको कुरा अगाडि बढी रहेको थिएन । बिचबिचमा दोस्रो तहका नेताको बिचमा कुराकानी हुन्थ्यो । तर कुरा अगाडि बढी रहेको थिएन ।

उपेन्द्र यादव सरकारमा सहभागी भएपछि पनि एकताको प्रकृयालाई छाड्नु भएको थिएन । त्यसपछि राजपा नेपालका नेताहरुले एकताका लागि सरकारबाट बाहिरिनु पर्ने सर्त राख्नुभयो । त्यो सर्तमा उपेन्द्र यादवले एकता भएपछि सरकार छाडि दिने प्रतिकृया दिनुएको थियो । उपेन्द्र यादव सरकार छाड्न तयार हुनुभएन । उहाँको आरोप थियो कि आफूहरुले सरकार छाडेपछि राजपा नेपाल सरकारमा सहभागी हुन्छ ।’ सरकार नछाडेपछि एकताको प्रकृया अगाडि बढेको थिएन । अर्थात एकताको प्रकृयामा ब्रेक नै लाग्यो ।

सरकारमा तत्कालिन प्रधानमन्त्री केपी शर्मा अ‍ोलीसँग उपेन्द्र यादव खटपट सुरु भयो । प्रधानमन्त्री ओलीले उपेन्द्र यादवको मन्त्रालय सार्नुभएको थियो भने एकजना राज्यमन्त्री बर्खास्थ नै गर्नुभएको थियो । तैपनि उपेन्द्र यादव सरकारमै बस्नुभयो । कानुन मन्त्रीको रुपमा उपेन्द्र यादवले संविधान संशोधन प्रस्ताव मन्त्रीपरिषद्मा लग्दा तत्कालिन प्रधानमन्त्री अ‍ोलीले त्यो प्रस्तावलाई अस्विकार मात्र गर्नुभएन उपेन्द्र यादवसँग दुरव्यवहार पनि गर्नुभएको थियो । त्यतिबेला उहाँले बाबुरा भट्टराई नेतृत्वको नयाँ शक्ति पार्टीसँग एकीकरण गरेर समाजवादी पार्टी बनाइ सक्नु भएको थियो ।

रातारात महन्थसँग एकता
त्यसपछि उपेन्द्र यादवले सरकार छाड्नु भएको थियो । सरकार छाडेपछि उपेन्द्र यादवको पार्टी विभाजन हुन लागेको थियो । एमालेका अध्यक्ष एवं तत्कालिन प्रधानमन्त्री ओलीले उपेन्द्र यादवको पार्टी विभाजन गर्न सम्पूर्ण तयारी गर्नुभएको थियो । यहाँसम्म कि उपेन्द्र यादव पार्टीका नेताको अपहरण समेत पनि उहाँले गराउनु भएको थियो । अब पार्टी फुट्ने लगभग निश्चित भएको थियो ।

त्यसपछि उपेन्द्र यादवले पुनः महन्थ ठाकुर समक्ष पुग्नुभयो र एकताको प्रस्ताव अगाडि बढाउनुभयो । लोसपाका नेताहरुको कुरा मान्ने हो भने उपेन्द्र यादवले एकता गरेर आफ्नो पार्टी जोगाई दिन महन्थ ठाकुरसँग सहयोग माग्नुभएको थियो ।

महन्थ ठाकुर एकताका लागि तयार हुनुभयो । २०७७ बैशाख १० गते मध्यराती उपेन्द्र यादवको समाजवादी पार्टी र महन्थ ठाकुर नेतृत्वको राजपा नेपालबिच एकता भएर जसपा नेपाल बन्यो । यता, एकताको प्रकृया पनि चलिरहेको थियो भने उता उपेन्द्र यादव पार्टीका नेतृ रेणु यादव, इस्तियाक राइ, प्रदीप यादवलगायतले पार्टी विभाजनको तयारीमा लागि सक्नुएको थियो । एकातिर फुटको कुरा भइरहेको थियो भने अर्कोतिर जुटको कुरा भइरहेको थियो । महन्थ ठाकुर र उपेन्द्र यादवबिच एकता भएपछि रेणु यादवहरुले पार्टी विभाजन गर्न सक्नु भएन । अर्थात महन्थ ठाकुरसँग एकता गरेपछि उपेन्द्र यादवको पार्टी जोगियो ।

महन्थ ठाकुरलाई कारवाही
तर त्यो एकता धेरै दिनसम्म चलेन । उपेन्द्र यादवले महन्थ ठाकुरलाई पार्टीबाट निष्काशन गर्नुभयो । महन्थ ठाकुरलाई मात्र होइन, उहाँका साथमा रहेका अन्य नेता राजेन्द्र महतो, लक्ष्मणलाल कर्णलगायतका नेताहरुलाई भटाभट कारवाही गरेर पार्टीबाट निष्काशन गर्नुभएको थियो । जसपा नेपालमा रहेर तत्कालिन प्रधानमन्त्री ओलीलाई साथ दिएको र सरकारमा सहभागी हुने षड्यन्त्र गरेको कारण कारवाही गरेको दावी उपेन्द्र यादवको थियो त्यतिबेला ।

कारवाही चलिरहेको बेला नै महन्थ ठाकुरको पक्षबाट थुप्रै नेताहरु ओली नेतृत्वको तत्कालिन सरकारमा सहभागी हुनुभएको थियो । त्यही मौकामा उपेन्द्र यादवले नेताहरुलाई कारवाही गर्न थाल्नुभयो । त्यसपछि पार्टी विभाजनको संघारमा पुग्यो । महन्थ ठाकुरहरु जसपाबाट अलग हुने निष्कर्षमा पुग्नुभयो र निर्वाचन आयोगमा निवेदन दिनुभयो । पार्टीबाट अलग हुन आयोगमा लामो संघर्ष चलेको थियो । अन्ततः जसपाबाट अलग भएर महन्थ ठाकुरले लोसपा नेपाल गठन गर्नुभयो ।

महन्थ ठाकुरका थुप्रै नेता उपेन्द्र यादवकै साथमा रहनुभयो । उपेन्द्र यादवका पनि केही नेता महन्थ ठाकुरको साथमा आउनुभयो । २०७९ को आम चुनाव भयो । दुवै पार्टी अलग अलग गठबन्धनमा रहेर चुनावमा भाग लिए । लोसपाभन्दा जसपा बलियो भएर आयो । लोसपा राष्ट्रिय पार्टी पनि बन्न सकेन । तर उपेन्द्र यादव आफै सप्तरीमा डा.सिके राउतबाट चुनाव हार्नु भएको थियो । पछि अनेक दाउपेच लगाएर उहाँले बारा–२ मा उपनिर्वाचन गराएर त्यहाँबाट चुनाव जित्नुभयो ।

चुनाव जितेपछि उपेन्द्र यादव पार्टीको सरकारी यात्रा पुनः सुरुभयो । पहिलो चरणमा आफू सरकारमा जानु त भएन । तर दोस्रो चरणमा उहाँ आफै २०८० फागुन २७ गते उपप्रधान तथा स्वास्थ्य मन्त्रीमा सपथ लिनुभयो र सरकारमा सहभागी हुनुभयो । उहाँ सरकारमा सहाभगी भएपछि पार्टीमा खटपट सुरु भयो । पार्टीभित्र असन्तुष्टि बढ्दै गइरहेको थियो । उपेन्द्र यादव अमेरिकामा रहेको मौका छोपी अशोक राइको नेतृत्वमा २०८१ बैशाख २३ गते नयाँ पार्टी जसपा बन्यो ।

बालुवाटारबाट सिधै महन्थ निवास
उपेन्द्र यादव अमेरिकाबाट फर्केपछि जसपा नेपाल सँग्लो थिएन । उहाँ अमेरिकाबाट फर्केपछि तत्काल सरकार नछाड्ने अभिव्यक्ति दिनुभयो । र, बैशाख २६ गते प्रधानमन्त्री प्रचण्डसँग भेट्नुभयो । त्यो भेटबाट राम्रो संकेत नपाएपछि उहाँ बालुवाटारबाट सिधै लोसपाका अध्यक्ष महन्थ ठाकुरलाई भेट्न उहाँको निवास पुग्नुभएको थियो । जहाँ उहाँले पार्टी एकताका लागि प्रस्ताव गर्नु भएको थियो ।

एकता नभए गठबन्धनसम्म गर्न प्रस्ताव गर्नुभएको थियो तर उपेन्द्र यादवको यस्तो बानीबाट आजित महन्थ ठाकुरले तत्कालै कुनै प्रतिकृया दिनु भएन र भन्नुभयो, ‘देखतै हैं’

त्यसपछि उपेन्द्र यादव निरन्तर महन्थ ठाकुरको सम्पर्कमा रहनुभयो । महन्थ ठाकुरको लोसपा मधेश प्रदेशमा सरकार बनाउन निर्णयाक पार्टी थियो । जसलाई सहयोग गर्दा त्यसैको सरकार बन्ने अवस्था छ । किनभने उपेन्द्र यादवलाई माधवकुमार नेपालमाथि विश्वास छ । माधवकुमार नेपाल र शेरबहादुर देउवाको पार्टीले साथ दिने कुरामा उपेन्द्र यादव ढुक्क हुनुहुन्छ । आशंका महन्थ ठाकुरमाथि मात्र थियो । त्यही भएर उहाँलाई विश्वासमा लिने प्रयास गरिरहनु भएको छ । तर महन्थ ठाकुरले हालसम्म मधेश सरकारको बारेमा कुनै निर्णय लिइरहनु भएको छैन । तर उपेन्द्र यादवलाई विश्वास छ कि महन्थ ठाकुर नेतृत्वको लोसपाले मधेश प्रदशमा आफ्नो पार्टीलाई विश्वासको मत दिन्छ ।

उपेन्द्र यादवले जतिपटक विश्वास गर्नुभयो त्यतिपटक महन्थ ठाकुरले साथ दिनुभएको थियो । तर महन्थ ठाकुरले उपेन्द्र यादवबाट धोका पाउनु भएको लोसपाका नेताहरु बताउनुहुन्छ । मधेश प्रदेशमा जसपा नेपालको सरकार हुँदा लोसपाका नेताहरुलाई पटक पटक सरकारबाट बाहिर निकाल्नु, केन्द्रको सरकारमा सहभागी हुनबाट रोक्नु, मधेशमा लोसपा नेता तथा कार्यकर्तालाई आफ्नो पार्टीमा ल्याउनु जस्ता कार्य उपेन्द्र यादवले पटक पटक गर्नुभयो ।

तर महन्थ ठाकुर उपेन्द्र यादवसमक्ष पार्टी बचाई दिनु पर्यो, सरकारमा लिग दिनुपर्यो, मन्त्री बनाई दिनुपर्यो जस्ता कुरा लिएर कहिले जानुभएन । महन्थ ठाकुरमाथि पटक पटक प्रहार भयो । त्यही प्रहारको कारण पार्टी यो अवस्थामा पुगेको छ । पार्टी वा आफू जुनसुकै अवस्था तथा अप्ठ्यारोमा पुगे पनि महन्थ ठाकुर उपेन्द्र यादवसँग कहिले सहयोग माग्न जानु भएन तर महन्थ ठाकुरले पटक पटक साथ दिनुभएको छ ।